W 1935 roku dyrekcja jednego z największych inwestorów miejskich – Komunalnej Kasy Oszczędności w Bielsku, podjęła decyzję o budowie nowej siedziby. Na jej lokalizację wybrano parcele położone naprzeciwko dotychczasowej siedziby, na przeciwległym narożniku placu Chrobrego, w miejscu gdzie w 1899 roku Max Fabiani planował budowę miejskiego ratusza. Lokalizacja budowy gmachu z uwagi na sąsiedztwo barokowej kamienicy Johanna Bartelmussa, którą pierwotnie zamierzano wyburzyć, wywołała wiele kontrowersji. Doszło nawet do interwencji wojewódzkiego konserwatora zabytków – Tadeusza Dobrowolskiego. Powołana pod przewodnictwem Dobrowolskiego komisja nie wyraziła zgody na wyburzenie budynku w związku z planowaną inwestycją KKO. Ostatecznie odstąpiono od tego pomysłu.
Widok parceli przeznaczonych pod budowę nowego gmachu KKO. Karta pocztowa: Plac Bolesława Chrobrego w Bielsku. Autor: Fryderyk Władarz. Rok: 1930. Źródło: Wikimedia Commons. Domena: Publiczna.
W latach 1936 – 1938 w założonej pierwotnie lokalizacji, wzniesiono nowy gmach Komunalnej Kasy Oszczędności. Budynek został wybudowany przez firmę Karol Korn S.A., według projektu Pawła Juraszko, jednego z najbardziej wziętych pod koniec lat trzydziestych XX wieku, bielskich architektów. Nowa siedziba Kasy należała do najbardziej prestiżowych inwestycji miejskich, a zarazem najbardziej reprezentacyjnych budowli architekta. Zaprojektowany przez Juraszkę gmach składał się z dwóch kontrastujących, graniastych brył, tj. głównego trzypiętrowego budynku bankowego, posiadającego dwa skrzydła obejmujące wewnętrzny dziedziniec oraz niższego przeszklonego pawilonu.
Karta pocztowa: Bielsko – Plac Bolesława Chrobrego. Autor: E. Falkowski. Wydawca: Czytelnik. Rok: 1950. Źródło: Monika Broda i Wiesław Ćwikowski, Bielsko-Biała i okolice – historia pocztówką pisana, Oficyna Wydawnicza M-C, Bielsko-Biała 2002. Domena: publiczna.
Szklaną elewację pawilonu zdobił kolorowy witraż przedstawiający panoramę przemysłowego Bielska. Widać na nim m.in.: fragmenty kamienicy Bartelmussa przy placu Bolesława Chrobrego, wieżę kościoła ewangelickiego, zamek książąt Sułkowskich, wieżę katedry św. Mikołaja, Teatr Polski oraz liczne kominy fabryczne. Nad panoramą unosi się alegoryczna figura Obfitości z rogiem pełnym kwiatów. W lewym górnym rogu znajduje się herb Bielska Witraż wykonano w 1938 roku w Zakładzie Witraży Stanisława Żeleńskiego w Krakowie i umieszczono na nim sygnaturę: Projekt Wólko Gartenberg, rysunek Zygmunt Strychalski i Kazimierz Podsadecki.
fot. Witraż zdobiący elewację budynku.
Oprócz samego gmachu Juraszko zaprojektował wszystkie szczegóły wyposażenia jego wnętrza, poczynając od westybulu i sali operacji bankowych, poprzez klatkę schodową biegnącą miękkim łukiem na piętro, aż po detale wyposażenia, jak kominek, boazerie z palisandrowego drewna oraz umeblowanie. Na piętrze budynku znajdowała się okazała sala konferencyjna z marmurowym kominkiem, mieszkanie dyrektora oraz gabinety.
W latach dziewięćdziesiątych XX wieku w budynku przeprowadzono generalny remont, dostosowujący go do potrzeb Banku Śląskiego. Bank sprzedał budynek w 2014 roku. W 2020 roku grupa mieszkańców miasta wystąpiła do prezydenta Bielska-Białej z zapytaniem, o możliwość podświetlenia witraża. W odpowiedzi uzyskano informację, iż w powyższym zakresie podjęto już czynności, które jednak będą trwały z uwagi na kwestie prawne, gdyż budynek nie należy do miasta.
fot. Dawny gmach Komunalnej Kasy Oszczędności w 2022 r.
Nowa siedziba Komunalnej Kasy Oszczędności w Bielsku – Bielsko-Biała, pl. Chrobrego 1